*مدیرکل فرهنگوارشاد استان همدان:
*مشکل نیروهای غیرتخصصی فراگیر است
*فاطمه کاظمی
*روزنامهنگار
چالشی دائمی بین مراجعین و کارمندان و نیز بوروکراسی سازمانها و ادارات وجود دارد. مردم در برخورد با کارمندان یک اداره انتظار دارند کارشان به درازا نکشد و کارمند مربوطه با آنها برخورد مناسب و اخلاقی داشته باشد. اما تقریبا همیشه این انتظار ساده اما حیاتی در مورد بخش قابل توجهی از مردم برآورده نمیشود. این نارضایتی مراجعین از ادارات و سازمانهای دولتی البته درد تاریخی ماست اما در مورد اداره فرهنگ و ارشاد این موضوع وضعیت خاصتری به خود میگیرد، چراکه در باقی ادارات اگر مردم از هر قشر و صنفی مورد بیتوجهی احتمالی کارمندان بیحوصله قرار میگیرند مخاطبان و مراجعین اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی قشر فرهیخته، هنرمند و نویسنده و نوازنده و امثال آن هستند که در برخورد و اصطکاک با کارمندان این اداره قرار میگیرند. از این رو جا دارد نارضایتی این سرمایههای فرهنگی شهر و کشور مورد توجه بیشتری توسط ساختار اداری این اداره مهم قرار بگیرند و با آموزش کارمندان خود در جلب رضایت این قشر بکوشند. از این رو با «احمدرضا احسانی» مدیرکل اداره ارشاد اسلامی استان به گفتوگو نشستیم و این دغدغه ضروری را به پرسش مطرح و پاسخ شنیدیم که در ادامه میخوانید.
- با توجه به اینکه بیشتر مراجعان ادارهکل فرهنگ و ارشاد، هنرمندان و افراد فرهنگی هستند، نیروهای شما چگونه جایگزین میشوند و کارشناسانتان را بر چه اساسی انتخاب میکنید؟
با توجه به اینکه ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی یک اداره خاص، هم از نظر نوع فعالیت و هم نظر مخاطب است، ما معمولا با سازمانهای دیگر مانند شهرداری، امور دارایی، مالیاتی و حتی آموزش و پرورش خیلی تفاوت داریم. ارباب رجوع ما اصحاب فرهنگ، هنر و رسانه یا نویسندگان، شاعران، هنرمندان، کارگردان نمایش، بازیگران، هنرهای تجسمی، خوشنویسی، مجسمهسازی، عکاسان و مواردی از این قبیل هستند. نوع ترکیب و بافت مخاطبین ما، مخاطب خاص است، یعنی کسانی هستند که خاص بوده و دارای مرجعیت در سطح جامعه هستند و به نوعی منحصر به فرداند. کار و رسالت اصلی ما خدماتدهی به این افراد و همکاری با آنها برای خدمتگذاری در حوزه فرهنگ و هنر برای مردم است. در واقع به نوعی این افراد هم مخاطب ما و هم همکار ما محسوب میشوند. ما موظفیم کارهای اداری این افراد را انجام دهیم که آنها در کنار ما باشند تا بتوانیم به مردم خدمات ارائه دهیم.
در ساختار ادارهکل استانها، کار اداری، ستادی و سیاستگذاری انجام میدهیم. ادارهای که میخواهد با ما کار فرهنگی بکند، همین بدنه و مخاطبین ما هستند، بنابراین نوع برخورد ما بسیار تعیینکننده است و این اداره را نسبت به سایر دستگاههای اجرایی، خاص میکند. نوع معاونین، کارشناسان و رؤسای ستادی که انتخاب میشوند، بر همین اساس کار ما خاص است و به نوعی ارتباط خیلی نزدیک به این دوستان باید داشته باشیم، حتما باید افرادی باشند که با حوزه کاری خود آشنا باشند، از نظر اخلاقی و ارتباطات و روابط عمومی بالایی داشته باشند و حرمتها را حفظ کرده و مسائل انسانی را رعایت بکنند تا بتوانیم از بخش مخاطب، مردم و ارباب رجوع رضایت بگیریم و بدون دغدغه کار خود را انجام دهیم و این بدنه حفظ شود تا دفعکننده نباشیم و جذب کنیم تا بتوانیم برنامههای خود را پیش ببریم. بنابراین در حوزه انتخاب کارشناسان و مدیران باید حساب شده کار کرد. رویکرد این است که کسانی که در کار قرار میگیرند و جوابگوی ارباب رجوع هستند، این شرایط را داشته باشند، یعنی حرمتها را حفظ کرده و وظایف اداری خود را انجام دهند.
– با توجه به اینکه ما خیلی با هنرمندان و اهالی فرهنگ ارتباط داریم، یکی از گلایههای که این قشر همیشه دارند، این است که کارشناسانی که در ارشاد هستند، معمولا در آن حوزه متخصص نیستند و نمیتوانند با آنها ارتباط تخصصی برقرار کنند، شما این را قبول دارید؟ اگر قبول دارید چه کاری برای این انجام دادید؟
استخدام در برخی رشتهها تخصصی است، اما در رشتههای علوم انسانی و علوم اجتماعی باز است و همه استخدام میشوند، و در این حوزه خلأ و مشکل داریم. در دو، سه سال گذشته افراد را با توجه به تخصص، تجربه، مدرک تحصیلی و علاقه آنها قرار دادهایم. دیروز در جلسه کمیته نیروی انسانی، توانستیم ۷۰ درصد نیروهایمان را ساماندهی کنیم و به معنی این نیست که این ۷۰ درصد کاملا درست باشد بلکه سعی کردیم نزدیک باشد. افرادی که در یک رشته تخصص و توانایی دارند، بتوانیم سر جای خود قرار دهیم. این یکی از مباحثی است که برای سازمان در بخش ساماندهی نیروی انسانی در ادارهکل تحول و نوسانی وزارتخانه امتیازاتی دارد. ما جزو سه استان برتر کشور هستیم که توانستیم ۷۰ درصد همکاران را با توجه به مدرک تحصیلی و سابقه آنها با پستی که در آن مشغول به کار هستند، مطابقت دهیم. در چند بخش نتوانستیم نیروی متخصص بگذاریم که تسلط کاری داشته باشد تا ارتباط برقرار کرده و با مخاطب تخصصی صحبت کند. در برخی شهر ها مانند رزن یک کارشناس نمایش داریم که در معاونت هنری مشغول است، در ملایر یک نفر داریم هرچند که باید هر کدام کارشناس تخصصی خود را داشته باشد.
- یک بحث، بحث مدرک و دیگری بحث تجربه است، گاهی اوقات فرد کارشناسی یا ارشد آن رشته را دارد اما از این مقوله سر در نمیآورد و این بسیار مهم است...
مدرک تحصیلی یک مولفه است اما تجربه در میدان عمل است تا فرد بتواند تخصص به دست آورد و اینها تکمیلکننده یکدیگر هستند. این نقصی است که نه تنها در همدان، بلکه در ادارات فرهنگ و ارشاد اسلامی سراسر کشور و خود وزارتخانه است.
- آیا شما در اداره فرهنگ و ارشاد به مقوله برگزاری کارگاههای آموزشی با محوریت روانشناسی و ارتباط برای کارمندهایتان برنامهای داشتید؟
در مدتی که من بودم، به دلیل اینکه در بخش آموزش نیز کار کردم، تجربه کوتاهی دارم و به آموزش معتقد هستم و اعتقاد دارم که نیروی انسانی حتما باید آموزش ببیند و این آموزش مستمر باشد. آموزش یک پروژه نیست بلکه یک روند است و نمیتوان گفت که با گرفتن مدرک تحصیلی علم را کامل داریم.
هم در آموزشهای عمومی برای ارتباط با مخاطب، هم در بخش تخصصی میتوانم بگویم همه همکاران در بدنههای کارمندی، هر فصل دوره آموزشی دارند که هم به صورت اجباری و هم به صورت اختیاری برگزار میشود. اعلام کردیم که اگر کارمندی تشخیص میدهد در بخشی نقص وجود دارد و نیاز به آموزش هست، شرکت کند و بخشی نیز اجباری است. در بخش آموزش شاید بسیاری از نقصها برطرف شود.